ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލު މަނާކުރާ އުމުރުފުރާއާ ގުޅޭގޮތުން މިއަދު ވަޒީރުންގެ މަޖިލީހުން ގޮތެއް ނިންމަވާނެ ކަމަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.

ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ އޮފީހުން ޢާންމުކުރެއްވި ވީޑިއޯއެއްގައި، އެމަނިކުފާނު ވަނީ ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލާ ގުޅޭ މުހިންމު ތަފާސްހިސާބުތަކެއް ހިއްސާކުރައްވާފައެވެ. މޯލްޑިވްސް ހެލްތު ސްޓެޓިސްޓިކްސް ސަރވޭ 2022 އަށް ރިޢާޔަތްކުރައްވައި، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި، ރާއްޖޭގައި ގައިން ގަޔަށް ނާރާ ބަލިތަކާއި ނުކުޅެދުންތެރިކަން އިތުރުވުމުގެ މައިގަނޑު ސަބަބަކީ ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލެވެ. އަދި ރާއްޖޭގައި ބަލިތަކާ ގުޅިގެން މަރުވާ މީހުންގެ 84% މަރުވަނީ ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލުގެ ސަބަބުން ޖެހޭ ގައިން ގަޔަށް ނާރާ ބަލިތަކުންނެވެ.

މީގެއިތުރުން، 2021 ވަނަ އަހަރު ހެދުނު ގައިން ގަޔަށް ނާރާ ބަލިތަކާ ބެހޭ ސަރވޭއަށް ހަވާލާދެއްވައި، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި 15 އަހަރާއި 29 އަހަރާ ދެމެދުގެ 28.1% މީހުން ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލުކުރެއެވެ. އަދި ގްލޯބަލް ޔޫތު ޓޮބޭކޯ ސަރވޭގެ ހޯދުންތަކަށް ބިނާކޮށް، ސްކޫލަށް ދާ އުމުރުފުރާގެ ކުދިންގެ ތެރެއިން 45% ނިކޮޓިން މާއްދާ ހިމެނޭ ބާވަތެއް ބޭނުންކުރާކަން އެމަނިކުފާނު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

ރާއްޖޭގެ އާބާދީގެ ތަފާސްހިސާބުތަކަށް ބައްލަވައި، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވިދާޅުވީ 2007 ޖަނަވަރީ 1 އިން ފެށިގެން މިހާތަނަށް އުފަންވެފައިވާ މީހުންގެ އަދަދަކީ 102,402 ކަމަށާއި، މިއީ ރާއްޖޭގެ އާބާދީގެ 30.1% އެވެ. މި ހިސާބުތަކަށް ބިނާކޮށް، ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލުން ޖެހޭ ބަލިތަކުން ރައްކާތެރިވުމަށް އެންމެން ގުޅިގެން މަސައްކަތްކުރުމުގެ މުހިންމުކަން އެމަނިކުފާނު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

މި މައްސަލައާ ގުޅޭގޮތުން ސޯޝަލް މީޑިއާ މެދުވެރިކޮށް ސަރވޭތަކެއް ކުރެވި، ބައިނަލްއަޤްވާމީ ޖަމާޢަތްތަކާ މަޝްވަރާކުރެވިފައިވާކަން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އަދި މިއަދުގެ ވަޒީރުންގެ މަޖިލީހުގެ ބައްދަލުވުމުގައި މި ހުރިހާ ކަމަކަށް ރިޢާޔަތްކޮށް މަޝްވަރާކުރުމަށްފަހު ގޮތެއް ނިންމަވާނެ ކަމަށް އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވިއެވެ.

ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލު މަނާކުރާނެ އުމުރާ ގުޅޭގޮތުން ރައްޔިތުންގެ ޚިޔާލު ހޯއްދެވުމަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އޮންލައިން ޕޯލެއްވެސް ނަންގަވާފައިވެއެވެ. މި ޕޯލުގައި ގިނަ ބަޔަކު ވޯޓުދީފައިވަނީ 2000 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން އުފަންވެފައިވާ އަދި އުފަންވާ ކުދިންނަށް ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލުކުރުން މަނާކުރުމަށެވެ.

މި މުހިންމު މައްސަލައިގައި ސަރުކާރުން ގޮތެއް ނިންމެވުމަށް ތައްޔާރުވަމުންދާއިރު، ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލުން ލިބޭ ގެއްލުންތަކާއި އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ކުޑަކުރުމަށް އަޅަންޖެހޭ ފިޔަވަޅުތަކާ މެދު ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި މަޝްވަރާކުރެވެމުންދާކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. މި ކަމަކީ ޤައުމުގެ ޞިއްޙަތާއި، އިޖްތިމާޢީ އަދި އިޤްތިޞާދީ ދުޅަހެޔޮކަމަށް ސީދާ އަސަރުކުރާނެ ކަމަކަށްވާތީ، ދެމެހެއްޓެނިވި އަދި ހަރުދަނާ ހައްލެއް ހޯދުމަށް ސަރުކާރުން މަސައްކަތްކުރައްވަމުންދާކަން އެނގެއެވެ.

ވަޒީރުންގެ މަޖިލީހުގެ ނިންމުމަކީ ރާއްޖޭގެ ޞިއްޙީ ދާއިރާއަށާއި، ޒުވާނުންގެ ދުޅަހެޔޮކަމަށް އަދި މުޅި މުޖުތަމަޢުގެ ދުޅަހެޔޮކަމަށް ވަރަށް މުހިންމު ނިންމުމަކަށް ވެގެންދާނެއެވެ. އެހެންކަމުން، މި ނިންމުމަކީ ހުރިހާ ފަރާތްތަކެއްގެ މަޞްލަޙަތު ހިމެނޭ، ދުރު ރާސްތާގެ ފައިދާތަކަށް ވިސްނައިގެން ނިންމޭ ނިންމުމަކަށްވުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ.

ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލާ ގުޅޭ ޤާނޫނީ އޮނިގަނޑު ހަރުދަނާކުރުމާއެކު، ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުރުމުގެ ޕްރޮގްރާމްތައް ހިންގުމާއި، ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލު ހުއްޓާލުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ޚިދުމަތްތައް ފުޅާކުރުމަކީވެސް މި މައްސަލައަށް ދެމެހެއްޓެނިވި ހައްލެއް ހޯދުމަށް މުހިންމު ކަންކަމެވެ. މިގޮތުން، ސަރުކާރުގެ ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކާއި، ޞިއްޙީ ދާއިރާގެ ފަންނީ މާހިރުންނާއި، މަދަނީ ޖަމްޢިއްޔާތަކުގެ މެދުގައި ގާތް ގުޅުމެއް ޤާއިމުކޮށް، އެކުގައި މަސައްކަތްކުރުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ.